Η ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΟΝΗΣ ΓΩΝΙΑΣ ΚΙΣΣΑΜΟΥ ΤΟ 1941

 

 

Η ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΟΝΗΣ ΓΩΝΙΑΣ ΚΙΣΣΑΜΟΥ 

ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΦΡΙΚΤΟΥΣ ΓΕΡΜΑΝΟΥΣ

 

Η Ιερά Μονή Γωνιάς Κισσάμου,

Η Μονή Γωνιάς Κισσάμου υπήρξε, πράγματι, συνεπής προς την ιστορία της και ακολούθησε τα ίχνη των παλαιοτέρων της Αγωνιστών Μοναχών.

Με την έναρξη του Ελληνοϊταλικού Πολέμου, ο Αδελφός αυτής Αρχιμανδρίτης Μελέτιος Τριποδάκης προσήλθε και κατετάγη στις τάξεις του Στρατού· το δε Ηγουμενοσυμβούλιο παρεχώρησε στους Άγγλους μηχανικούς ολόκληρα διαμερίσματα της Μονής για την κατασκευή του πολεμικού αεροδρομίου του Μάλεμε. Τα υπόλοιπα διαμερίσματα της Μονής διετέθησαν για την εγκατάσταση της Στρατιωτικής Σχολής των Ευελπίδων.

Με την εισβολή των Γερμανών και την κατάληψη του Μάλεμε, και μετά γενναία άμυνα των Ευελπίδων και των Αδελφών της Μονής με επί κεφαλής τον Ηγούμενο αυτής Ιωακείμ Λατινάκη, κατελήφθη και η Μονή της Γωνιάς.

«Από της πρώτης δε στιγμής - γράφει ο Στέφανος Δ. Μυλωνάκης - οι Γερμανοί επεδείκνυον όχι μόνον περιφρόνησιν προς τους αδελφούς της μονής ταύτης, αλλά και μίσος μετά θηριωδίας, διότι είχον μάθει, ότι εις τα μοναστήρια αυτά εκρύβετο πάντοτε μία σπίθα ελευθερίας κατά τους εκάστοτε χρόνους της δουλείας. Δι ο και επί του προκειμένου διαρκώς έκαμνον έρευνας προς ανεύρεσιν των κρυμμένων δήθεν όπλων εντός της μονής και διαρκώς ανέκρινον και επίεζον τους μοναχούς δια σαμποτάζ και τα τοιαύτα, ζητούντες πρόφασίν τινα να τους συλλάβουν ή να τους φυλακίσουν.»

Περί τα μέσα Ιουλίου 1941 συνελήφθησαν όλοι οι Μοναχοί της Γωνιάς και ωδηγήθησαν στο Κολυμπάρι, όπου εφυλακίσθηκαν. Λίγο αργότερα απελύθησαν, για να συλληφθούν εκ νέου στις 4 Αυγούστου 1941, όταν ανευρέθη ένα όπλο από τους Γερμανούς σε κάποιο παρεκκλήσιο της Μονής. Οι συλληφθέντες Ηγούμενος Ιωακείμ Λατινάκης, Ιερομόναχος Παρθένιος Αναγνωστάκης, οι Ιεροδιάκονοι Καλλίνικος Σιδεράκης, Σεραφείμ Μαρινάκης καί Γερβάσιος Ντουσάκης, ως και ο Μοναχός Γεράσιμος Βροαιμάκης, Ωδηγήθησαν και εφυλακίσθησαν στα σκοτεινά και υπόγεια δωμάτια της Γκεστάπο των Χανίων, όπου βασανίζονταν διαρκώς. Την μεθεπομένη συνελήφθη και ο Επίσκοπος Κισσάμου και Σέλινου Ευδόκιμος, που ήλθε στα Χανιά προς υπεράσπιση των Μοναχών. Στις 16 Αύγούστου μετεφέρθησαν στις φυλακές Αγυιάς, όπου τα μαρτύρια έγιναν φρικτώτερα.

Την 1η Σεπτεμβρίου 1941 κατεδικάσθησαν από το Στρατοδικείο, που συνεδρίασε στις Φυλακές, σε θάνατο. «Οι δεσμοφύλακες εξήγον αυτούς εκ των κρατητηρίων, τους διέτασσον να ανοίξουν μεγάλους λάκκους, όπου και τους έθαπτον ενίοτε και ζώντας, ή αφού τους ετυφέκιζον».

Οι Γερμανοί κατέστρεψαν τελείως την ιστορική Μονή· κατεδαφίσαντες όλα τα εξωτερικά κελλιά, κατερείπωσαν τον ξενώνα, έκαψαν τα τέμπλα των δύο παρεκκλησίων, ελεηλάτησαν τις βιβλιοθήκες και χρησιμοποιούσαν τον κυρίως Ναόν και τα παρεκκλήσια ως κοιτώνες.

 

 

Πηγή: Η Γ’ έκδοση του μνημειώδους έργου του Κλάδου Εκδόσεων Επικοινωνιακής και Μορφωτικής Υπηρεσίας της Εκκλησίας της Ελλάδος, το οποίον φέρει τον τίτλο «Μνήμες και μαρτυρίες από το ’40 και την Κατοχή». Το παρόν είναι από τον Β’ τόμο.