ΛΙΓΟΙ ΕΚΛΕΨΑΝ ΟΣΟ ΟΙ ΓΕΡΜΑΝΟΙ...

 

    "Μάϊος 1941 και, Γερμανοί στρατιώτες πραγματοποιούν τεράστια κλοπή από το μουσείο Χαιρώνειας. Οι Γερμανοί αξιωματικοί και στρατιώτες την περίοδο τής Κατοχής δεν αρκέστηκαν να πάρουν μαζί τους ως «αναμνηστικά» από την παραμονή τους στη χώρα μας απλώς κάποια θραύσματα αρχαιοτήτων, αλλά εκτιμάται ότι λεηλάτησαν περισσότερα από 8.500 αντικείμενα που προέρχονται από 37 περιοχές τής Ελλάδος. Ο απολογισμός που γίνεται βάσει τής καταγραφής  «Ζημίαι των αρχαιοτήτων εκ τού πολέμου και των στρατών κατοχής» η οποία συντάχθηκε το 1946 από την Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και Ιστορικών Μνημείων τού τότε υπουργείου Θρησκευμάτων και Εθνικής Παιδείας, δεν είναι πλήρης."

    Η λεηλασία του Αρχαιολογικού Μουσείου της Χαιρώνειας τον Μάιο του 1941 αποτελεί μία από τις πρώτες και πλέον χαρακτηριστικές πράξεις αρχαιοκαπηλίας των δυνάμεων του Άξονα κατά την έναρξη της γερμανικής Κατοχής. Λίγες μόλις εβδομάδες μετά την κατάρρευση του μετώπου, Γερμανοί στρατιώτες και αξιωματικοί, δρώντας με πλήρη ασυδοσία, παραβίασαν επανειλημμένα τον χώρο του μουσείου. Στις 13 Μαΐου 1941, ομάδα στρατιωτών έσπασε τις προθήκες και αφαίρεσε ανεκτίμητα κειμήλια, ανάμεσα στα οποία περιλαμβάνονταν χρυσά κοσμήματα και πήλινα αγγεία, κειμήλια που συνδέονταν άρρηκτα με την ιστορικότητα της περιοχής και τις ανασκαφές στον Τύμβο των Θηβαίων.

    Το γεγονός αυτό δεν υπήρξε μεμονωμένο, αλλά εντασσόταν σε μια συστηματική προσπάθεια ιδιοποίησης της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς από τους κατακτητές. Η Χαιρώνεια, λόγω της παγκόσμιας ακτινοβολίας του Λέοντος και της σημασίας της μάχης του 338 π.Χ., βρέθηκε στο στόχαστρο της Βέρμαχτ, η οποία αντιμετώπιζε τις αρχαιότητες ως πολεμικά λάφυρα. Η βίαιη απομάκρυνση του φύλακα και η λεηλασία των ευρημάτων καταγράφηκαν με λεπτομέρεια στις μεταπολεμικές εκθέσεις της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας, αναδεικνύοντας το μέγεθος της ηθικής και υλικής ζημιάς που υπέστησαν τα επαρχιακά μουσεία της χώρας.

    Στις δεκαετίες που ακολούθησαν, η υπόθεση της Χαιρώνειας παρέμεινε ανοιχτή πληγή. Πολλά από τα κλαπέντα εκείνης της περιόδου σε όλη την Ελλάδα παραμένουν ακόμη στις αποθήκες ευρωπαϊκών μουσείων...