Η ΜΑΧΗ ΤΟΥ ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗ ΣΤΗΝ ΜΟΝΗ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΒΑΡΝΑΚΟΒΑΣ

 

    Το γεγονός: "Μάϊος 1826. Οι τουρκαλβανοί τού Κιουταχή καταλαμβάνουν την Ι. Μονή Παναγίας Βαρνάκοβας  κατόπιν σκληρής πολιορκίας 23 ημερών (βλ. 3/5ου). Την Ι. Μονή υπερασπίζονταν 150 άνδρες τού Καραϊσκάκη και 25 Μοναχοί. Λόγω των συνεχών αποτυχιών τους οι τούρκοι  έσκαψαν λαγούμια (υπόγειες στοές) γιά να την ανατινάξουν."

    Το 1826, κατά την διάρκεια της Ελληνικής Επανάστασης, η Ιερά Μονή Παναγίας Βαρνάκοβας στην Δωρίδα βρέθηκε στο επίκεντρο σκληρών συγκρούσεων ανάμεσα στους Έλληνες επαναστάτες και τις δυνάμεις του Κιουταχή. Η μονή, ένα από τα σημαντικότερα μοναστικά κέντρα της Ρούμελης ήδη από τα βυζαντινά χρόνια, είχε μετατραπεί σε οχυρό και χώρο ανεφοδιασμού των ελληνικών δυνάμεων. Εκεί είχαν καταφύγει περίπου 150 άνδρες που συνδέονταν με τα σώματα του Γεωργίου Καραϊσκάκη, μαζί με 25 μοναχούς που παρέμειναν στο μοναστήρι παρά τον κίνδυνο. Η θέση της μονής, σε δύσβατη ορεινή περιοχή, της έδινε στρατηγική σημασία για τον έλεγχο της Στερεάς Ελλάδας.

    Οι οθωμανικές και τουρκαλβανικές δυνάμεις του Κιουταχή εξαπέλυσαν πολιορκία η οποία διήρκεσε περίπου 23 ημέρες. Οι πολιορκημένοι αντιστάθηκαν σθεναρά παρά τις ελλείψεις σε τρόφιμα, πολεμοφόδια και νερό. Οι μοναχοί συμμετείχαν ενεργά στην άμυνα, ενισχύοντας παράλληλα το ηθικό των αγωνιστών και φροντίζοντας τους τραυματίες. Η πολιορκία υπήρξε ιδιαίτερα σκληρή, καθώς οι επιτιθέμενοι επιχειρούσαν συνεχώς στα οχυρωμένα σημεία της μονής, ενώ οι υπερασπιστές απαντούσαν με πυρά και αντεπιθέσεις. Το γεγονός αποτυπώνει επίσης τον σημαντικό ρόλο που διαδραμάτισαν τα μοναστήρια στον Αγώνα του 1821, λειτουργώντας και ως εστίες αντίστασης.

    Τελικώς, μετά από την εξαντλητική πολιορκία, οι δυνάμεις του Κιουταχή κατάφεραν να καταλάβουν την Μονή Βαρνάκοβας. Το επεισόδιο συνδέθηκε άμεσα με τις ευρύτερες επιχειρήσεις του Κιουταχή στη Στερεά Ελλάδα, σε μια κρίσιμη φάση της Επανάστασης, λίγο πριν από τις μεγάλες συγκρούσεις γύρω από την πολιορκημένη Αθήνα και την προσπάθεια ανασύνταξης των ελληνικών δυνάμεων υπό τον Καραϊσκάκη.