ΚΑΠΕΤΑΝ ΓΙΑΓΛΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΑΓΙΟΝ ΟΡΟΣ ΣΤΟΝ ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟ ΑΓΩΝΑ

 

 

Ο ΚΑΠΕΤΑΝ ΓΙΑΓΛΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΑΓΙΟΝ ΟΡΟΣ ΣΤΟΝ ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟ ΑΓΩΝΑ

 

Τέλος, ο γέροντας Γαβριήλ Παπαϊωάννου, από το Κελλί Γενέθλιον Ιωάννη Προδρόμου της Ιεράς Μονής Ιβήρων, μου αφηγήθηκε λεπτωμερώς τα εξής:

Ο Καπετάν Γιαγλής έρχονταν από το 1902 – 1905 στα Ιβηρίτικα κελιά που είναι 5-6 στον αριθμό, από τη μονή Κουτλουμουσίου. Μέχρι το 1905 δεν ήταν αναγνωρισμένος από το Κράτος. Το 1906 πήγε στη Βασιλεία στον Βασιλιά Γεώργιο Α΄ και είχε από τότε την επίσημη ενίσχυση του Κράτους. Όταν έκαψε με τα παλληκάρια του το χωριό Καρατζάκιοϊ στην περιοχή Νιγρίτας ήρθε με σαράντα παλληκάρια του και κρύφτηκε στο σπίτι (κελί) μας για σαράντα μέρες, που βρίσκεται σε μια χαράδρα· Ανάμεσά τους ήταν και Μητρούσης από τις Σέρρες. Ο γέρων πνευματικός μας Γαβριήλ από τη Βάβδο πήγαινε με τη βάρκα σε μια περιοχή το Σαλόνικα, όπου υπήρχε κρυψώνας από τα πολεμοφόδια, τα έφερνε στον αρσανά και από κεί πέρνανε ο Γιαγλής με τα παλληκάρια του τα πολεμοφόδια και φεύγανε. Υπήρξε και άλλος κρυψώνας στη μονή Εσφιγμένου. Ο καπετάν Γιαγλής όταν το 1913 τελείωσε το έργο του θεώρησε καλό για το σπίτι μας να βγει ένα ψήφισμα, μια διάκριση τιμητική, το οποίο και έγινε. Εγώ προσωπικά τον γνώρισα τον Γιαγλή μετά την κατοχή όταν οι Βούλγαροι τον ζητούσαν. Ήταν θεόρατος, δεν τον χωρούσε η πόρτα.

Είχε ήμερο πρόσωπο και ήταν ήρεμος, με γενειάδα και φορούσε πάντα στολή και ένα φεσάκι με σταυρό. Εξομολογούνταν πολύ συχνά στο γέροντά μας και ήταν ακόμη πολύ καλός ομιλητής. Έμεινε ακόμα θέλω να πω και στη μονή Καρακάλλου. Μετά πήγε έξω, Νιγρίτα και Ιερισσό. Εν τω μεταξύ έπαθαν και τα μάτια του. Προηγούμενα η οικογένειά του έμενε στη Νιγρίτα. Τώρα μου ήρθε στο νου ένα περιστατικό. Ταίριασα να είμαι σε μια πανήγυρη, στου Γουβδαλά το σπίτι (κελί). Εκεί έμεινε ο Γιαγλής στην πανήγυρη και το βράδυ στο καλογερικό συμπόσιο όπως γίνεται, τραγούδησαν όλοι το τραγούδι του Γιαγλή. Ήμουνα δίπλα του και τον είδα να δακρύζει. Όλοι πραγματικά συγκινηθήκαμε. Μάλιστα 7-8 Ιερισσιώτες εργάτες χόρεψαν κιόλας. Και κάτι άλλο με ‘κανε εντύπωση. Το πρωί του πανηγυριού στην εκκλησία απ’ την αρχή ως το τέλος καθόταν στο δεσποτικό που του παραχώρησαν τιμητικά σαν κολώνα. Είπε ο ίδιος το πιστεύω. Εγώ εκεί έψαλλα με τον Μποζίκα. Ήταν πολύ θρήσκος άνθρωπος. Σου είπα προηγουμένως για τα 40 παλληκάρια του που ήρθαν και έμειναν στο σπίτι μας. Εκτός απ’ αυτούς άλλοι σαράντα μένανε τότε στο Νταουτάδικο το κελί. Υπήρχε και κει κρησφύγετο. Και είχαν σύνδεσμο με τους άλλους σαράντα με γράμματα, με αγγελιοφόρο. Ανάμεσα μάλιστα σ’ αυτούς τους πολεμιστές υπήρχαν και καλόγεροι. Όπως ήταν ο Χρυσόστομος από το Λαυριώτικο κελί, ο Αβέρκιος ο κομπολογάς, ο Ιωακείμ ο Ιβηρίτης που βοηθούσε στα γράμματα τον Γιαγλή γιατί ήξερε καλά γράμματα, ο γερο Θεοδόσιος.

Κάθε μέρα αυτοί με τον Γιαγλή κάμανε συνεδριάσεις στο σπίτι μας [ενν. το κελλί]. Σαν τώρα που σου μιλάω έρχεται στο μυαλό μου η σκηνή· καθισμένος ο Γιαγλής δίπλα στον γέροντά μου Γαβριήλ και να του λέει: Αχ βρε γέροντά μου πως μέσα από τόσους αγώνες δεν μας έφαγαν το κεφάλι οι Βούλγαροι. Από τα άλλα παλληκάρια του Γιαγλή γνώρισα καλά τον Ιερισσιώτη Χριστόδουλο Τσόχα που ήταν και το πρωτοπαλλήκαρό του, είχε θυμάμαι και γραμματέα. Δεν πήγαινε όταν έρχονταν στο Όρος σ’ όλα τα μοναστήρια. Πήγαινε μόνο στου Ιβήρων, Καρακάλλου και Γρηγορίου. Όταν πέθανε θυμάμαι στο κελί του γέροντα Δαμασκηνού ήρθε εκείνη τη μέρα η Ιερά Επιστασία, δύναμις χωροφυλακής και 2 αξιωματικοί από τον Πολύγυρο και έφεραν τιμή.

Πέθανε πάμπτωχος. Τα θεμέλιά του ήταν θρήσκα, γι’ αυτό και έβγαλε τον αγώνα του εις πέρας….

 

Πηγή: Το Διδακτορικό του κυρίου Βασιλείου Ν. Πάππα, το οποίο κατατέθηκε το 2014 φέροντας τίτλο «Ιστορικά και πολιτιστικά στοιχεία στο Άγιο Όρος και την ευρύτερη περιοχή· η δράση μοναχών και λαϊκών κατά τον Μακεδονικό Αγώνα και τους Βαλκανικούς Πολέμους».